spacer spacer   spacer spacer
Basisschool spacer Voortgezet Onderwijs spacer MBO en VE spacer Docenten spacer Mediathecarissen
 
visual
Onweer
Onweer heeft alles met elektriciteit te maken. Het onstaat als er te veel elektriciteit in een wolk zit. Wist je dat een bliksemflits een snelheid heeft van meer dan 100.000 kilometer per uur?

Hoe ontstaat onweer?
Onweer ontstaat wanneer lucht met grote snelheid omhoog wordt getransporteerd, door een front (een weersverandering) of door sterke opwarming van de lucht. Daarbij onstaat statische elektriciteit, doordat in de wolk ijs en waterdeeltjes ontstaan. Deze deeltjes zijn negatief of positief geladen. De ijs- en waterteeltjes zitten allemaal in de totale bui, maar niet allemaal bij elkaar. De ijsdeeltjes zitten bovenin en de waterdeeltjes onderin. Als er te veel elektriciteit in de wolk zit, zoekt een deel van de elektrische lading een uitweg naar de grond. Je ziet dat in de vorm van een bliksem.

Bliksem en donder
De positief en negatief geladen ijs- en waterdeeltjes in de wolk willen naar elkaar toe om zich te ontladen. Als dit gebeurt zijn ze niet meer positief of negatief, maar neutraal. De ontlading gebeurt via een enorme vonk: de bliksemflits. Een bliksemflits is meestal ongeveer vijf tot zes kilometer lang en heeft een snelheid van meer dan 100.000 kilometer per uur. Een bliksem kan wel vijf keer zo heet worden als de zon. Daardoor geeft hij licht. De bliksem verhit de lucht, waardoor de lucht uitzet. Als de bliksem voorbij is, koelt de lucht snel af en klapt in elkaar. Dit geeft een enorme knal: de donder. Bliksem en donder ontstaan precies op hetzelfde moment. Maar doordat licht zich sneller verplaatst dan geluid, lijkt het soms of de donder veel later ontstaat dan de bliksem.

Wat moet je wel en niet doen bij onweer?
Bliksem wil zo snel mogelijk naar de grond. Daarom slaat hij meestal in in hoge gebouwen of bomen. Ga dus niet onder een boom staan. Als je in het open veld bent, moet je je zo klein mogelijk maken.  Elektrische apparaten kun je beter uit doen. Als de bliksem de elektriciteitsleidingen raakt kunnen ze stuk gaan. Ook kun je beter niet onder de douche gaan staan. In een auto zit je veilig. De bliksem wordt door de rubberbanden onschadelijk gemaakt.